EEN HISTORISCH HOOFDSTUK GAAT LANGZAAM DICHT EN OPENT ZICH DAARNA NOOIT WEER!

Geartsje Pols, nog maar 26 jaren jong, heeft meerdere ouderen geïnterviewd die hun indrukwekkende oorlogsverhaal nu nog kunnen vertellen.

Diepe persoonlijke verhalen, herinneringen aan dramatische en trieste momenten, maar soms ook een bepaalde sympathie voor 'bezetters' die zelf geen architect van het systeem waren, dit terwijl eigen landgenoten, vaak ook plaatsgenoten, het door Hitler begeerde 'Derde Rijk' omarmden ten koste van alles, maar dan ook werkelijk 'alles' zonder enige menselijke belemmering! Anderen gingen vrijwillig met grote illusie naar de Groene Smaragd, ruim 6000 kwamen om, de rest kwam veelal als teleurgestelde Indië-veteraan terug, onbegrepen door de eigen bevolking, bij sommigen tot op de dag van vandaag.

'Wie vertelt het als ik er niet meer ben?'

Geartsje wil, wat begon als een ambitieus stageproject bij Stichting Sociaal Goud, een schakel zijn tussen oud en jong en verhalen die nu nog verteld kunnen worden in een prachtig boek samenbrengen.

'Ik wil mijn innovatieve project, wat begon met een bundel en inmiddels een goed gevuld boek zal worden, voor geen goud missen! En dat als twintiger'

Niet bewust wat op haar pad zou komen begon Geartsje in haar onmetelijk enthousiasme aan dit bijzondere project. Voor haar is de Tweede Wereldoorlog niet één groot verhaal, maar juist een bundeling van immens veel grote kostbare individuele verhalen, ieder vanuit een eigen beleving.

  • Soms weggevoerd naar een 'opvangkamp', wat later een hel bleek te zijn als strafkamp, sadisten die zich uitleefden als bewakers.

  • Of kinderen van NSB'ers die niet altijd direct 'slecht' waren, maar zich juist aansloten in de hoop op een beter leven. Hoe dachten de kinderen erover, hoe hebben zij het ervaren, hebben deze mensen het kunnen verwerken of worden zij er nu nog steeds door achtervolgd?
  • Als kleine jongen een oudere broer door een foute landgenoot meegenomen zien worden, wat rest is het bijbeltje van de broer en een bezoek aan het monument in Duitsland wat door de plaatselijke bevolking wordt onderhouden, zij kozen er immers ook niet voor, maar hadden toen geen keus, maar zorgen nu wel voor warme banden met nabestaanden.

Zomaar een kleine greep wat Geartsje heeft aangezet om dit boek te schrijven, samen met de ouderen die het nu nog kunnen vertellen.

Ze kwam ook in contact met oorlogshistoricus en Nazi-jager Jack Kooistra. Kooistra heeft meerdere boeken met succes uitgebracht, zijn archief met ca. 180.000 slachtoffers als basis. Als 'nieuweling' in het schrijven van een boek kan ze de hulp van deze doorgewinterde historicus zeer wel gebruiken, maar krijgt daarmee natuurlijk ook toegang tot een deel van zijn netwerk. Hij bracht haar o.a. samen met zijn vriend Foppe Dupon (96). Een inspirerende man met veel levenservaring. Dupon overleefde meerdere kampen in de oorlog, maakt de beul Kotälla in Amersfoort mee en draagt ook nog steeds een kogel in zich als 'aandenken'.

'Deze lieve man raakte mij tot diep in de tenen met zijn verhaal'. 

'DIT NOOIT WEER!' waren de woorden die Foppe Dupon haar meegaf. 'Er mag nooit weer zoiets gruwelijks gebeuren'.

Samen met oa. Foppe Dupon heeft Geartsje 'Kamp Amersfoort' bezocht om de slachtoffers te herdenken en de bevrijding te vieren. Met Jack Kooistra bezocht ze de Indië-reünie in Havelte, ook hier worden jaarlijks de gevallenen herdacht. Vele documentaires zijn bekeken en het bezoeken van de kampen werden ook niet overgeslagen. Kortom, een 'twintiger' die niet zomaar een paar verhalen schrijft, maar recht vanuit haar hart een bijzonder boek maakt, samen met ouderen voor de jongeren van nu!

'Ik ben van mening dat de verhalen van de vele onschuldige personen die de Tweede Wereldoorlog overleefden en het nog kunnen vertellen niet verloren mogen gaan.'

Er breekt over enkele jaren een tijd aan dat er geen ouderen meer zijn die de oorlog hebben overleefd. Zou iemand zich er dan nog bewust van zijn wat er zich tussen 1940 en 1945 heeft afgespeeld?